Znaki BHP w zakładzie pracy – rodzaje, kolory i kształty wg PN-EN ISO 7010
Tekst modyfikowany przy pomocy AI. Artykuł ma charakter informacyjny.
Czym są znaki BHP?
Znaki BHP to standaryzowane piktogramy i tablice informacyjne będące elementami systemu bezpieczeństwa w zakładach pracy oraz budynkach użyteczności publicznej. Ich stosowanie wynika z przepisów wydanych przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej.
Znaki bezpieczeństwa BHP pełnią trzy podstawowe funkcje: ostrzegają przed zagrożeniami, nakazują określone zachowania oraz informują o procedurach i lokalizacji urządzeń ratunkowych. Są zgodne z normą PN-EN ISO 7010, która standaryzuje ich wygląd, kolory i wymiary.
Każdy znak BHP składa się z piktogramu lub piktogramu z opisem słownym. Forma z opisem słownym zwiększa jasność przekazu.
Oznakowania BHP są elementem zarówno ochrony indywidualnej, jak i zbiorowej. Umieszcza się je w strategicznych miejscach, aby komunikować zagrożenia szybko i jednoznacznie. Zgodnie z przepisami BHP ich stosowanie jest obowiązkowe w każdym miejscu pracy.
Jaką rolę pełnią znaki BHP w zakładach pracy i obiektach użyteczności publicznej?
Znaki BHP pełnią trzy podstawowe funkcje: informują o zagrożeniach dla pracowników, ostrzegają przed niebezpieczeństwami i nakazują stosowanie środków ochrony indywidualnej.
W zakładach pracy znaki umieszcza się w miejscach, gdzie istnieje ryzyko wypadku lub choroby zawodowej. Regulują prawa i obowiązki pracowników, zapewniając jasność przekazu dotyczącego higieny pracy.
W obiektach użyteczności publicznej, takich jak galerie handlowe i budynki użyteczności publicznej, znaki BHP wskazują drogi ewakuacyjne i procedury postępowania w sytuacjach kryzysowych. Umożliwiają szybkie reagowanie podczas pożaru lub innych zagrożeń.
Standaryzowana komunikacja wizualna zmniejsza ryzyko wypadków i wspiera kulturę bezpieczeństwa w organizacji.
Jakie przepisy i normy regulują oznakowania BHP?
Oznakowania BHP reguluje norma PN-EN ISO 7010, będąca międzynarodowym standardem dla znaków bezpieczeństwa. Przepisy BHP w Polsce wydaje Ministerstwo Pracy i Polityki Socjalnej. Obowiązują one wszystkie zakłady pracy oraz obiekty użyteczności publicznej.
Norma PN-EN ISO 7010 określa dokładnie wygląd, barwy, kształty i rozmiary znaków, aby były czytelne i zrozumiałe dla każdego. Znaki zgodne z normą muszą być umieszczone odpowiednio do linii wzroku pracowników. Stosowanie oznakowań zgodnie z przepisami BHP jest obowiązkowe i podlega kontroli organów nadzoru.
Jakie są rodzaje znaków BHP?
Znaki BHP dzielą się na sześć głównych kategorii, z których każda pełni odrębną funkcję w systemie bezpieczeństwa pracy.
Grupy znaków bezpieczeństwa obejmują:
- Znaki ostrzegawcze – informują o potencjalnych zagrożeniach, takich jak ryzyko porażenia prądem, upadku lub ekspozycji na substancje chemiczne.
- Znaki zakazu – zakazują określonych działań, np. palenia lub wchodzenia w wyznaczone strefy.
- Znaki nakazu – nakazują stosowanie określonych środków ochrony lub wykonanie konkretnych czynności.
- Znaki ewakuacyjne – wskazują drogi ewakuacji, wyjścia awaryjne i lokalizację sprzętu ratunkowego.
- Znaki ochrony przeciwpożarowej – informują o lokalizacji gaśnic, hydrantów i innych urządzeń przeciwpożarowych.
- Znaki informacyjne – dostarczają ogólnych informacji dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
Każda kategoria znaków BHP ma przypisaną barwę i kształt. Znaki ostrzegawcze to żółte trójkąty z czarną obwódką. Znaki zakazu to białe koła z czerwoną obwódką. Znaki nakazu to niebieskie koła z białym piktogramem. Znaki ewakuacyjne są zielone, znaki ochrony przeciwpożarowej czerwone, a znaki informacyjne niebieskie.
Standaryzacja barw i kształtów wynika z normy ISO 7010, która zapewnia jednolite rozpoznawanie rodzajów znaków bezpieczeństwa na całym świecie, niezależnie od języka, którym posługuje się użytkownik.
Znaki ostrzegawcze: barwa, kształt i zastosowanie
Znak ostrzegawczy BHP ma kształt żółtego trójkąta równobocznego z czarną obwódką i czarnym piktogramem. Ta kombinacja barw i kształtu jest zdefiniowana przez normę ISO 7010 i obowiązuje na całym świecie.
Funkcją znaków ostrzegawczych jest informowanie o konkretnych zagrożeniach. Stosuje się je w miejscach, gdzie występuje ryzyko związane z:
- wysokim napięciem elektrycznym,
- śliską nawierzchnią,
- substancjami chemicznymi,
- gorącymi powierzchniami,
- poruszającymi się maszynami.
Znaki ostrzegawcze umieszcza się bezpośrednio przy źródle zagrożenia, tak aby pracownik mógł je zauważyć przed wejściem w strefę ryzyka. Są szczególnie istotne w zakładach produkcyjnych i halach magazynowych, gdzie liczba zagrożeń fizycznych jest wysoka.
Znak ostrzegawczy BHP występuje w dwóch wersjach: sam piktogram lub piktogram z opisem słownym. Wersja z opisem zwiększa precyzję komunikatu, szczególnie gdy zagrożenie nie jest oczywiste z samego symbolu.
Znaki zakazu: jak je rozpoznać i gdzie stosować?
Znaki zakazu rozpoznaje się po białym kole z czerwoną obwódką i czarnym piktogramem przekreślonym na czerwono. Ta kombinacja kolorów i kształtu jest ustandaryzowana przez normę ISO 7010.
Funkcją znaków zakazu jest zakazywanie czynności, które mogą prowadzić do wypadków lub zagrożeń zdrowia. Do najczęściej stosowanych należą:
- zakaz wstępu,
- zakaz palenia,
- zakaz gaszenia wodą,
- zakaz używania otwartego ognia.
Znaki zakazu umieszcza się bezpośrednio w miejscach, gdzie dana czynność jest niedozwolona. Stosuje się je przede wszystkim w zakładach produkcyjnych, magazynach i obiektach użyteczności publicznej, gdzie ryzyko niebezpiecznych zachowań jest podwyższone.
Znaki nakazu: jaką rolę pełnią w miejscu pracy?
Znaki nakazu mają formę niebieskiego koła z białym piktogramem. Nakazują pracownikom wykonanie określonych czynności lub stosowanie środków ochrony indywidualnej.
Cztery typowe znaki nakazu BHP to:
- nakaz stosowania ochrony słuchu,
- nakaz noszenia kasku ochronnego,
- nakaz noszenia rękawic,
- nakaz noszenia okularów ochronnych.
Znaki nakazu BHP są szczególnie ważne w zakładach produkcyjnych i halach magazynowych, gdzie ryzyko urazów jest wysokie. Powinny być umieszczone dokładnie w miejscach, gdzie dana czynność jest obowiązkowa, aby pracownicy wiedzieli, jakie środki ochrony zastosować przed wejściem do strefy zagrożenia.
Znaki ewakuacyjne: jaki kolor i znaczenie mają dla ewakuacji?
Znaki ewakuacyjne mają zielony kolor z białymi piktogramami. Zielone tło z białym symbolem to międzynarodowy standard rozpoznawania dróg ewakuacyjnych.
Kształt znaków ewakuacyjnych to prostokąt lub kwadrat. Białe piktogramy przedstawiają biegnącą postać, strzałki kierunkowe, wyjścia awaryjne oraz punkty zbiórki.
Funkcja znaków ewakuacyjnych obejmuje trzy główne zadania: wskazywanie dróg ewakuacyjnych, oznaczanie wyjść awaryjnych oraz lokalizowanie punktów zbiórki.
Znaki ewakuacyjne umieszcza się w czterech kluczowych miejscach: wzdłuż dróg ewakuacyjnych, przy wyjściach awaryjnych, na skrzyżowaniach korytarzy oraz w miejscach zgromadzeń pracowników.
Znaki ewakuacyjne są szczególnie istotne w budynkach użyteczności publicznej, galeriach handlowych i dużych zakładach produkcyjnych, gdzie liczba osób przebywających jednocześnie jest wysoka.
Norma ISO 7010 określa dokładne wymiary, proporcje i odcień zieleni dla znaków ewakuacyjnych, co zapewnia ich rozpoznawalność w sytuacjach kryzysowych, takich jak pożar czy zadymienie.
Znaki ewakuacyjne muszą być wyraźnie widoczne i czytelne nawet w warunkach ograniczonej widoczności. Dlatego część z nich wyposażona jest w podświetlenie lub wykonana z materiałów fotoluminescencyjnych, które świecą w ciemności przez minimum 60 minut.
Znaki ochrony przeciwpożarowej: co powinno znaleźć się w każdym zakładzie?
Znaki ochrony przeciwpożarowej mają czerwony kolor z białymi piktogramami. Wyróżniają się spośród innych znaków BHP jednoznaczną barwą, co umożliwia natychmiastową identyfikację w sytuacji zagrożenia.
W każdym zakładzie pracy znaki ppoż powinny wskazywać:
- lokalizację gaśnic i innego sprzętu gaśniczego,
- położenie hydrantów,
- miejsce alarmu pożarowego,
- punkty zbiórki podczas ewakuacji,
- apteczkę pierwszej pomocy.
Znaki ochrony przeciwpożarowej są regulowane przepisami o ochronie przeciwpożarowej i muszą być umieszczone w widocznych miejscach. Obowiązek ten dotyczy szczególnie zakładów produkcyjnych, magazynów i budynków użyteczności publicznej.
Znaki ppoż pełnią dwie funkcje: informują o dostępnych środkach do walki z pożarem oraz wskazują procedury ewakuacji. Brak właściwego oznakowania ochrony ppoż zwiększa ryzyko opóźnienia reakcji w sytuacji kryzysowej i stanowi naruszenie przepisów BHP.
Znaki informacyjne: jak informują pracowników o zagrożeniach?
Znaki informacyjne wyróżniają się niebieskim kolorem tła z białym piktogramem. W odróżnieniu od znaków ostrzegawczych i zakazu, znaki informacyjne nie ostrzegają przed zagrożeniem ani nie nakazują działania – dostarczają konkretnych danych o bezpieczeństwie, procedurach i dostępnych zasobach.
Znaki informacyjne wskazują lokalizację czterech kluczowych elementów: apteczki pierwszej pomocy, punktów zbiórki, gaśnic oraz wyjść awaryjnych. Dzięki temu pracownicy wiedzą, gdzie szukać pomocy w sytuacji kryzysowej.
Znaki te są szczególnie istotne w zakładach produkcyjnych i halach magazynowych, gdzie ryzyko wypadku jest podwyższone. W obiektach użyteczności publicznej informują odwiedzających o procedurach ewakuacji i rozmieszczeniu urządzeń ratunkowych.
Znaki informacyjne umieszcza się w miejscach dobrze widocznych, na poziomie wzroku, aby pracownicy mogli je szybko odczytać. Norma ISO 7010 określa standardowe wymiary i proporcje znaków informacyjnych, zapewniając ich spójność i czytelność w różnych środowiskach pracy.
Barwy i kształty znaków bezpieczeństwa BHP
Barwy bezpieczeństwa i kształty znaków BHP są standaryzowane zgodnie z normą PN-EN ISO 7010. System ten umożliwia natychmiastowe rozpoznanie rodzaju zagrożenia lub wymaganego działania bez znajomości języka.
Wyróżnia się cztery podstawowe barwy bezpieczeństwa:
Żółty (ostrzeżenie) – stosowany w znakach ostrzegawczych. Żółte tło z czarnym piktogramem i czarnym obramowaniem sygnalizuje potencjalne zagrożenie, np. ryzyko upadku lub porażenia prądem.
Czerwony (zakaz i ochrona przeciwpożarowa) – stosowany w znakach zakazu oraz znakach ochrony przeciwpożarowej. Czerwony kolor z białym tłem i czarnym piktogramem oznacza zabronione działania lub lokalizację sprzętu gaśniczego.
Niebieski (nakaz) – stosowany w znakach nakazu. Niebieskie tło z białym piktogramem nakazuje wykonanie określonej czynności, np. nałożenie kasku ochronnego.
Zielony (bezpieczeństwo i ewakuacja) – stosowany w znakach ewakuacyjnych i informacyjnych. Zielone tło z białym piktogramem wskazuje drogi ewakuacji, wyjścia awaryjne i punkty pierwszej pomocy.
Kształty znaków BHP pełnią równie ważną funkcję identyfikacyjną. Trójkąt równoboczny oznacza zagrożenie (znaki ostrzegawcze). Koło z przekreśleniem to znak zakazu, a samo koło – znak nakazu. Prostokąt lub kwadrat stosowany jest w znakach informacyjnych i ewakuacyjnych.
Połączenie barwy i kształtu tworzy dwupoziomowy system rozpoznawania, który działa nawet przy ograniczonej widoczności lub z odległości. Standaryzacja według PN-EN ISO 7010 gwarantuje jednolite rozumienie znaków przez wszystkich pracowników, niezależnie od języka czy kraju pochodzenia.
Jakie barwy bezpieczeństwa obowiązują dla poszczególnych rodzajów znaków?
Barwy bezpieczeństwa są ściśle określone przez normę ISO 7010 dla każdego rodzaju znaku BHP. Wyróżniamy pięć podstawowych barw bezpieczeństwa:
- Żółty (z czarną obwódką i czarnym piktogramem) – znaki ostrzegawcze w kształcie trójkąta, sygnalizujące potencjalne zagrożenie,
- Czerwony (z białym tłem i czarnym piktogramem) – znaki zakazu w kształcie koła z przekreśleniem, wskazujące na zabronione działania,
- Niebieski (z białym piktogramem) – znaki nakazu w kształcie koła, nakazujące wykonanie określonej czynności,
- Zielony (z białym piktogramem) – znaki ewakuacyjne, oznaczające drogi ucieczki i wyjścia bezpieczeństwa,
- Czerwony (z białym piktogramem) – znaki ochrony przeciwpożarowej, wskazujące lokalizację sprzętu gaśniczego.
Znaki informacyjne stosują barwę niebieską. Barwy te są standaryzowane i obowiązkowe, co zapewnia jednoznaczne rozpoznanie rodzaju znaku bez konieczności czytania opisu słownego.
Czy znaki bezpieczeństwa mogą zawierać opis słowny?
Tak, znaki bezpieczeństwa mogą zawierać opis słowny uzupełniający piktogram. Norma PN-EN ISO 7010 dopuszcza dwa warianty: sam piktogram lub piktogram z opisem słownym.
Opis słowny stosuje się, gdy piktogram nie przekazuje wystarczającej informacji o zagrożeniu lub wymaganym działaniu. Powinien być krótki i czytelny, aby pracownik zrozumiał znaczenie znaku natychmiast.
Wybór między piktogramem a piktogramem z opisem zależy od specyfiki miejsca pracy i złożoności komunikowanego zagrożenia.
Gdzie powinny być umieszczone znaki BHP?
Znaki BHP powinny być umieszczone w miejscach widocznych, dobrze oświetlonych i dostosowanych do linii wzroku pracowników. Standardowa wysokość montażu wynosi 1,5-1,8 m od podłogi.
W zakładach produkcyjnych znaki montuje się bezpośrednio przy maszynach i urządzeniach stanowiących zagrożenie. W halach magazynowych oznakowanie wskazuje drogi ewakuacyjne, strefy składowania materiałów niebezpiecznych oraz miejsca pracy wózków widłowych.
W sklepach i galeriach handlowych znaki BHP informują o drogach ewakuacyjnych, lokalizacji gaśnic i procedurach bezpieczeństwa. Umieszcza się je przy wejściach, wyjściach awaryjnych oraz w ciągach komunikacyjnych.
W budynkach użyteczności publicznej znaki montuje się w korytarzach, przy klatkach schodowych i wyjściach ewakuacyjnych, tak aby były widoczne z każdego punktu pomieszczenia.
W miejscach pracy obowiązują 3 podstawowe zasady rozmieszczania znaków BHP:
- znak musi być widoczny z odległości co najmniej 10 m,
- nie może być zasłonięty przez elementy wyposażenia ani konstrukcję budynku,
- w strefach o ograniczonej widoczności stosuje się znaki podświetlane lub fluorescencyjne.
Zasady rozmieszczania znaków BHP w zakładach produkcyjnych i halach magazynowych
W zakładach produkcyjnych znaki BHP umieszcza się przy każdej maszynie lub urządzeniu stwarzającym zagrożenie. Dotyczy to szczególnie elementów z ruchomymi częściami, gorącymi powierzchniami oraz instalacji wysokiego napięcia.
Znaki ostrzegawcze montuje się bezpośrednio w strefach ryzyka wypadku. Znaki nakazu wskazują obowiązkowe środki ochrony indywidualnej, takie jak kaski, rękawice, okulary ochronne czy ochronniki słuchu.
W halach magazynowych znaki pełnią trzy kluczowe funkcje:
- oznaczenie dróg ewakuacyjnych i wyjść awaryjnych,
- informowanie o zagrożeniach związanych z przechowywaniem materiałów,
- wskazanie procedur bezpieczeństwa obowiązujących w strefach składowania.
Znaki montuje się na wysokości zapewniającej widoczność dla wszystkich pracowników, niezależnie od wzrostu. Standardowo przyjmuje się poziom linii wzroku, czyli około 1,5-1,7 m od podłogi. W miejscach pracy z intensywnym ruchem wózków widłowych znaki umieszcza się dodatkowo na słupach i ścianach bocznych korytarzy transportowych.
Znaki BHP w sklepach, galeriach handlowych i obiektach użyteczności publicznej
W sklepach, galeriach handlowych i obiektach użyteczności publicznej znaki BHP informują zarówno klientów, jak i pracowników o procedurach bezpieczeństwa obowiązujących w danym miejscu.
Znaki ewakuacyjne umieszcza się wzdłuż drogi ewakuacyjnej oraz przy wyjściach awaryjnych. Ich lokalizacja umożliwia szybkie opuszczenie budynku użyteczności publicznej w sytuacji zagrożenia.
Znaki informacyjne wskazują lokalizację apteczki pierwszej pomocy oraz punktów zbiórki. W miejscach użyteczności publicznej o dużym natężeniu ruchu, takich jak galerie handlowe, dostęp do tych informacji jest szczególnie istotny.
Znaki ochrony przeciwpożarowej oznaczają rozmieszczenie gaśnic i alarmów pożarowych. W sklepach i galeriach handlowych muszą być widoczne z każdego punktu strefy sprzedaży.
Wszystkie znaki BHP w budynkach użyteczności publicznej montuje się w widocznych miejscach, na wysokości zapewniającej możliwość dostrzeżenia ich dla każdej osoby przebywającej w obiekcie.
Jak dostosować wysokość i linię wzroku przy montażu tabliczek BHP?
Tabliczki BHP montuje się na wysokości 1,5-1,8 m od podłogi, co odpowiada średniej linii wzroku dorosłego człowieka. Taka wysokość montażu zapewnia, że znak jest czytelny bez konieczności pochylania się lub unoszenia głowy.
Znaki umieszcza się prostopadle do linii wzroku użytkownika, co eliminuje zniekształcenia optyczne i zwiększa czytelność piktogramu.
W halach magazynowych i dużych pomieszczeniach tabliczki montuje się wyżej – nawet powyżej 2 m – aby były widoczne z większych odległości i ponad sprzętem lub regałami.
Na maszynach i urządzeniach wysokość montażu dostosowuje się do lokalizacji zagrożenia, a nie do standardowej linii wzroku. Znak umieszcza się bezpośrednio przy źródle ryzyka.
Czy stosowanie znaków BHP jest obowiązkowe?
Stosowanie znaków BHP jest obowiązkowe dla wszystkich pracodawców w Polsce. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów BHP wydanych przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej oraz z normy PN-EN ISO 7010.
Zgodnie z przepisami pracodawca odpowiada za:
- umieszczenie odpowiednich znaków BHP w wymaganych miejscach,
- zapewnienie ich czytelności i widoczności,
- regularne sprawdzanie stanu technicznego oznakowań,
- konserwację i wymianę uszkodzonych znaków.
Niezastosowanie się do obowiązku umieszczania znaków BHP skutkuje karami administracyjnymi. Pracodawca ponosi również odpowiedzialność prawną za wypadki pracowników, jeśli brak właściwego oznakowania przyczynił się do zdarzenia.
Obowiązek stosowania znaków BHP dotyczy wszystkich zakładów pracy, niezależnie od ich wielkości i branży.
Obowiązki pracodawcy w zakresie oznakowania miejsca pracy
Pracodawca ma pięć kluczowych obowiązków w zakresie oznakowania miejsca pracy.
Po pierwsze, pracodawca przeprowadza ocenę ryzyka zawodowego. Na jej podstawie określa, jakie odpowiednie znaki BHP powinny znaleźć się w danym zakładzie pracy.
Po drugie, pracodawca zapewnia, że wszystkie znaki BHP są zgodne z normą PN-EN ISO 7010. Dotyczy to wymiarów, barw i piktogramów.
Po trzecie, znaki BHP powinny znaleźć się w widocznych miejscach, na odpowiedniej wysokości, dostosowanej do linii wzroku pracowników.
Po czwarte, pracodawca regularnie kontroluje stan techniczny znaków. Uszkodzone lub nieczytelne tablice wymagają natychmiastowej wymiany.
Po piąte, pracodawca szkoli pracowników z zakresu znaczenia znaków BHP i procedur bezpieczeństwa. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z przepisów BHP regulujących stosowanie znaków bezpieczeństwa w zakładach pracy.
Niedopełnienie tych obowiązków naraża pracodawcę na kontrolę Państwowej Inspekcji Pracy oraz kary finansowe.
Jakie organy kontrolują przestrzeganie przepisów BHP?
Przestrzeganie przepisów BHP kontrolują trzy główne organy nadzoru.
Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) to główny organ odpowiedzialny za nadzór nad bezpieczeństwem i higieną pracy. PIP przeprowadza kontrole w zakładach pracy i nakłada kary za niezastosowanie się do przepisów BHP, w tym za brak wymaganych znaków.
Straż pożarna kontroluje znaki ochrony przeciwpożarowej, weryfikując ich zgodność z przepisami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej.
Samorządy terytorialne sprawują kontrolę nad znakami BHP w obiektach użyteczności publicznej.
Pracodawcy muszą posiadać dokumentację potwierdzającą, że znaki BHP są umieszczone zgodnie z przepisami ministra pracy i polityki socjalnej, aby być przygotowanym na każdą kontrolę.
Jak wybrać odpowiednie znaki BHP?
Wybór odpowiednich znaków BHP wymaga analizy czterech kluczowych czynników: rodzaju zagrożeń, wymagań prawnych, specyfiki miejsca pracy oraz właściwości materiałowych tabliczek.
Pierwszym krokiem jest przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego. Pracodawca identyfikuje zagrożenia obecne w danym miejscu pracy, co bezpośrednio determinuje kategorie potrzebnych znaków – ostrzegawczych, zakazu, nakazu, ewakuacyjnych lub przeciwpożarowych.
Znaki muszą być zgodne z normą PN-EN ISO 7010, która określa standardowe piktogramy, barwy i kształty dla poszczególnych kategorii oznaczeń. Stosowanie znaków niezgodnych z normą naraża pracodawcę na konsekwencje prawne podczas kontroli Państwowej Inspekcji Pracy.
Kolejnym elementem ważnym przy wyborze jest forma znaku – piktogram lub piktogram z opisem słownym. Piktogram sprawdza się w miejscach, gdzie pracownicy są przeszkoleni i znają symbole. Piktogram z opisem słownym stosuje się tam, gdzie przebywają osoby nieznające standardowych symboli BHP, np. klienci lub goście.
Materiał tabliczki dobiera się do warunków panujących w danym miejscu. W środowiskach wilgotnych, chemicznych lub narażonych na wysoką temperaturę stosuje się materiały odporne na korozję i uszkodzenia mechaniczne. W pomieszczeniach biurowych wystarczą standardowe folie lub płyty z tworzywa sztucznego.
Rozmiar znaku zależy od odległości, z jakiej ma być odczytywany. Norma PN-EN ISO 7010 określa minimalne wymiary w zależności od dystansu obserwacji – im większa odległość, tym większy wymagany format tabliczki.
Przy wyborze znaków BHP zaleca się konsultację z pracownikami oraz specjalistami ds. bezpieczeństwa i higieny pracy, którzy znają specyfikę danego zakładu i potrafią wskazać miejsca wymagające oznakowania.
Piktogram czy piktogram z opisem: co wybrać?
Norma PN-EN ISO 7010 dopuszcza dwa warianty znaków BHP: sam piktogram oraz piktogram z opisem słownym.
Sam piktogram sprawdza się w miejscach, gdzie symbol jest powszechnie rozpoznawalny lub gdy pracownicy nie posługują się językiem polskim – np. w zakładach produkcyjnych z międzynarodową załogą.
Piktogram z opisem słownym jest zalecany, gdy symbol może być niejednoznaczny lub gdy odbiorcy mają zróżnicowany poziom wiedzy o bezpieczeństwie. Dotyczy to szczególnie obiektów użyteczności publicznej, takich jak galerie handlowe czy urzędy.
Wybór wariantu zależy od trzech czynników: rozpoznawalności symbolu, składu załogi oraz charakteru obiektu.
Jak dobrać rozmiar i materiał tabliczki BHP do danego miejsca?
Rozmiar tabliczki BHP zależy od odległości, z której ma być obserwowany. Znaki umieszczone w odległości do 5 m mogą mieć format A5, natomiast znaki widoczne z odległości powyżej 10 m wymagają formatu A3 lub większego, aby pozostały czytelne.
Materiał tabliczki dobiera się do warunków panujących w danym miejscu. W zakładach produkcyjnych i halach magazynowych stosuje się folie samoprzylepne na podłożu z tworzywa lub blachy stalowej, odporne na wilgoć, wysoką temperaturę i uszkodzenia mechaniczne. W pomieszczeniach biurowych wystarczą lżejsze materiały, np. karton laminowany lub folia PVC.
Znaki narażone na działanie promieni UV powinny być wykonane z materiałów odpornych na blaknięcie, aby nie traciły czytelności z upływem czasu. Producenci renomowanych znaków BHP gwarantują zgodność materiałów z normą ISO 7010 oraz trwałość przez minimum kilka lat użytkowania.
Przy wyborze odpowiednich znaków BHP należy uwzględnić trzy kluczowe czynniki: odległość obserwacji, warunki środowiskowe (temperatura, wilgotność, narażenie na uszkodzenia) oraz sposób montażu (naklejanie, mocowanie śrubami, zawieszanie).
